Staszic Stanisław fot. Archiwum Ilustracji WN PWN SA ©
Staszic Stanisław, ur. przed 6XII1755, Piła, zm. 20 I 1826, Warszawa, działacz i pisarz polityczny, przyrodnik, filozof, publicysta, ksiądz;

jeden z najwybitniejszych przedstawicieli politycznych oświecenia. W okresie Sejmu Czteroletniego działacz obozu reform — walczył o utrzymanie niezawisłości narodowej, rzecznik interesów mieszczaństwa oraz polepszenia sytuacji chłopów (Uwagi nad życiem Jana Zamoyskiego 1787, Przestrogi dla Polski 1790). Po rozbiorach poświęcił się pracy nad rozwojem gospodarczym kraju oraz rozwinął różnorodną działalność organizatorską w dziedzinie nauki i oświaty; od 1808 prezes TPN, dla którego ufundował siedzibę w Warszawie (Pałac Staszica); 1807–12 członek Izby Edukacyjnej (autor projektów kształcenia urzędników państwowych, rzecznik kształcenia ubogiej młodzieży miejskiej, inicjator i opiekun rzemieślniczych szkół niedzielnych) i Dyrekcji Skarbu, 1810–12 członek Rady Stanu; 1815–24 członek Komisji Rządowej Wyznań Religijnych i Oświecenia Publicznego oraz dyrektor generalny w Wydziale Przemysłu i Kunsztów; od 1824 minister stanu; współorganizator uniwersytetu w Warszawie (1816), Szkoły Akademiczno-Górniczej w Kielcach oraz Szkoły Przygotowawczej do Instytutu Politechnicznego. Odkrył złoża węgla i zainicjował budowę kopalni w Dąbrowie Górniczej, popierał rozwój Staropolskiego Okręgu Przemysłowego i przygotowywał plany jego rozbudowy; tworząc 1816 Hrubieszowskie Towarzystwo Rolnicze, stał się jednym z prekursorów spółdzielczości chłopskiej. Staszic podjął systematyczne badania naukowe w dziedzinie geologii; organizował wyprawy geologiczne (m.in. w Tatry); jego rozprawy z dziedziny geologii, opublikowane w dziele O ziemiorództwie Karpatów... (1815) wraz z mapą geologiczną Polski i krajów ościennych (jedna z pierwszych map tego rodzaju na świecie), stanowiły pierwszą próbę syntetycznego ujęcia geologii Polski. Jako filozof głosił monistyczną koncepcję świata, opartą na zasadzie rozwoju wynikającego z prawa natury. Autor poematu Ród ludzki (1819–20).

Pozycje tego autora w naszej księgarni:

Wyniki wyszukiwania
Znaleziono 1 pasujący rekord dla kryteriów wyszukiwania
Przestrogi dla Polski, Staszic Stanisław

Przestrogi dla Polski" to traktat publicystyczny zawierający przemyślenia Staszica nad przyczynami słabości ustrojowych Polski i bezsilności ... więcej

 
 
 

Newsletter

Newsletter
Zapisz Wypisz

Płatności

Kanały płatności

Księgarnia Internetowa Atena akceptuje płatności:

  • płatność elektroniczna eCard (karta płatnicza, ePrzelew)
  • za pobraniem - przy odbiorze przesyłki należność pobiera listonosz lub kurier